İmar planına itiraz rehberi
İmar planı askı ilanına nasıl itiraz edilir: askı süresi, başvuru yeri, dilekçede bulunması gerekenler, askıdan indikten sonra ne olduğu, değer artış payı ve örnek dilekçe iskeleti.
Aşağıdaki bilgiler 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili diğer mevzuata dayanan genel bir çerçevedir. Somut durumunuzda süreler, başvuru yeri ve gerekli belgeler değişebilir. Karar vermeden önce ilgili belediyeye veya bir avukata danışın.
Askı nedir
İmar planları onaylandıktan sonra, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 8. maddesi uyarınca bir ay (30 gün) süreyle ilan edilir. Bu ilana halk arasında askı denir. Askıdaki plan, ilgili idarenin belirlediği yerde ve genellikle internet sitesinde de incelemeye açılır.
Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin 33. maddesine göre plan, onaylandığı tarihten itibaren en geç on beş iş günü içinde otuz gün süreyle ilan yerlerinde asılır ve idarenin internet sayfasında eş zamanlı yayımlanır. Planın nerede ve nasıl görülebileceği yerel basında veya muhtarlıklarda duyurulur.
Askı, plandan etkilenebilecek kişilerin planı görmesi ve gerekirse itiraz etmesi için tanınan süredir. Mevcut bir plandaki değişiklikler de aynı usullere tabidir. Plan değişikliğinde ayrıca, değişikliğin nerede askıya çıktığını bildiren ilan muhtarlık panosunda duyurulur ve değişiklik alanında görülebilir yerde en az iki tabela ile 30 gün süreyle bilgi verilir (3194 sayılı Kanun md. 8).
Süre nasıl hesaplanır
İtiraz süresi askı süresi içindedir. Süre, ilanın başladığı günden itibaren sayılır. İmar Takibi'nde gördüğünüz kalan gün, ilandaki tarihlerden hesaplanan bir tahmindir.
İlk günün ve son günün nasıl sayıldığı, ilanın hangi tarihte fiilen yayımlandığına göre değişebilir. Bu nedenle kendi hesabınıza güvenmeyin, ilandaki başlangıç ve bitiş tarihini belediyeden teyit edin.
Son günün resmî tatile veya hafta sonuna denk gelmesi hâlinde sürenin uzayıp uzamadığını idareye sorun. Emin değilseniz son güne bırakmayın.
Kim itiraz edebilir
Genel olarak plandan etkilenen taşınmaz malikleri ve plan değişikliğinden hukuki menfaati olan kişiler itiraz edebilir. Kimlerin menfaati olduğu somut olaya göre değerlendirilir.
Maliki olmasanız da planın sizi etkileyeceğini düşünüyorsanız idareye sorabilirsiniz. Başkası adına başvuracaksanız vekâletname gibi yetki belgesi gerekebilir.
Nereye ve nasıl itiraz edilir
İtiraz genellikle yazılı dilekçeyle yapılır. Dilekçe, planı ilan eden ilgili belediyenin yazı işleri müdürlüğüne veya imar müdürlüğüne verilir. Büyükşehir ve ilçe belediyeleri arasında yetki ilanın türüne göre değiştiği için ilanın hangi idareden çıktığına bakın. Belediye ve mücavir alan dışında kalan yerlerde plan valilikçe yapılır ve itirazlar valiliğe yapılır.
Bazı belediyeler e-Devlet üzerinden veya kendi internet sitelerinden çevrim içi başvuru kabul eder. Bu seçenek varsa ilanda veya belediyenin sitesinde belirtilir. Seçenek yoksa ya da emin değilseniz belediyeyi arayın.
- Dilekçeyi elden verirseniz üzerine giriş tarihi ve sayısı yazılmış bir nüsha isteyin.
- Posta ile gönderirseniz taahhütlü gönderin ve gönderi belgesini saklayın.
- Çevrim içi gönderirseniz başvuru numarasını veya onay ekranını kaydedin.
Dilekçede neler bulunmalı
- Kimlik ve iletişim bilgileriniz: ad, soyad, T.C. kimlik numarası, adres, telefon, e-posta.
- İlanın adı ve askı tarihleri.
- İtiraza konu taşınmazın ada ve parsel bilgisi, mahalle ve ilçe.
- İtirazınızın konusu: planın hangi kararına itiraz ettiğiniz.
- İtirazınızın gerekçesi: neden hatalı veya hukuka aykırı bulduğunuz.
- Ekler: tapu kaydı, plan paftasından ilgili kısım, fotoğraf, bilirkişi raporu veya varsa diğer belgeler.
- Tarih ve imza.
Askıdan indikten sonra ne olur
İtiraz edilmediyse plan, askı süresinin sonunda kesinleşir. İtiraz edildiyse itirazlar ilgili idarenin karar merciine gönderilir. İtirazlar reddedilirse plan, başka bir onay işlemine gerek kalmadan ret kararı tarihinde kesinleşir (Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği md. 33).
İtirazlar üzerine planda değişiklik yapılırsa, planın değişen kısımları için ilan süreci yeniden başlar.
Karar süresi iki metinde farklı yazılmıştır. 3194 sayılı Kanun'un 8. maddesi, belediye meclisinin itirazları ve planı on beş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlayacağını söyler. Yönetmeliğin 33. maddesi ise itirazların askı süresinin bitiminden sonra en geç otuz gün içinde karar merciine gönderilmesini ve en geç otuz gün içinde karara bağlanmasını öngörür. Kesin süreyi ilgili belediyeden öğrenin.
Kararı genellikle başvuru adresinize bildirimle öğrenirsiniz. Başvurunuzun durumunu belediyeden sorabilirsiniz.
Dava yolu
Meclis kararından memnun değilseniz idari yargıda dava açılabilir. Dava açma süresi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesine göre genel olarak 60 gündür.
Kesinleşen imar planlarına karşı, kesinleşme tarihinden itibaren her halde beş yıl içinde dava açılabilir (3194 sayılı Kanun md. 8).
Süreler ve başlangıç tarihi duruma göre değişebilir. Bir avukata danışın.
Dava açmak için itiraz etmiş olmanın gerekip gerekmediği ve hangi işleme karşı dava açılacağı da somut olaya bağlıdır. Bunu da avukatla netleştirin.
Değer artış payı
3194 sayılı Kanun'un ek 8. maddesi, bazı imar planı değişikliklerinde taşınmazın değerinin artması hâlinde değer artış payı alınmasını düzenler. Madde, 5 Aralık 2024 tarihli 7534 sayılı Kanunla değiştirilmiş hâliyle uygulanır.
Maddeye göre pay, taşınmaz maliklerinin tamamının talebi üzerine yapılan parsel bazında fonksiyon değişikliği ve ada bazında plan değişikliklerinde oluşan artan değerin yüzde doksanıdır. Mahkemelerce iptal edilen plan değişikliklerinde de iptal edilen ile yeni plan arasındaki değer farkının yüzde doksanı alınır. Değer artışı, lisanslı değerleme kuruluşlarının tespitine dayanır ve idarenin kıymet takdir komisyonu tarafından belirlenir.
Pay peşin veya taksitle ödenebilir. Peşin ödemede indirim uygulanır. Payın tamamı ödenmeden tapuda satış, devir ve bağış yapılamaz, yapı ruhsatı düzenlenemez. Taşınmazın değer artışına tabi olduğu tapu kütüğüne şerh edilir.
Her plan değişikliği bu paya tabi değildir. Madde, uygulanmadığı bazı durumları da sayar. Bakanlık, uygulamanın usul ve esaslarını ayrıca belirler. Taşınmazınız için payın doğup doğmadığını ve tutarını belediyeden veya bir avukattan öğrenin.
Sık yapılan hatalar
- Süreyi son güne bırakmak ve başvuruyu kaçırmak.
- İlan tarihini başka bir kaynaktan öğrenip idareye teyit etmemek.
- Dilekçeyi yanlış idareye vermek.
- Ada ve parseli eksik veya yanlış yazmak.
- Gerekçeyi yazmadan yalnızca itiraz ettiğini belirtmek.
- Tapu gibi ekleri dilekçeye koymamak.
- Giriş tarihi ve sayısı olan bir nüsha almamak.
- Kararı beklerken dava açma süresini takip etmemek.
Örnek dilekçe iskeleti
Aşağıdaki iskelet yalnızca bir örnektir. Köşeli parantezli yerleri kendi bilgilerinizle doldurun, durumunuza göre değiştirin.
- [İLGİLİ BELEDİYE ADI] BELEDİYE BAŞKANLIĞINA
- ([YAZI İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ / İMAR VE ŞEHİRCİLİK MÜDÜRLÜĞÜ] aracılığıyla Belediye Meclisine)
- İtiraz eden: [AD SOYAD], T.C. Kimlik No: [T.C. KİMLİK NO]
- Adres: [ADRES] Telefon: [TELEFON] E-posta: [E-POSTA]
- İlgili plan: [İLANIN ADI], askı başlangıç tarihi [BAŞLANGIÇ TARİHİ], bitiş tarihi [BİTİŞ TARİHİ]
- İtiraza konu taşınmaz: [İLÇE], [MAHALLE], [ADA] ada, [PARSEL] parsel
- İtirazın konusu: [PLANDA İTİRAZ ETTİĞİNİZ KARAR]
- Gerekçe: [İTİRAZ GEREKÇENİZ, NEDEN HATALI VEYA HUKUKA AYKIRI OLDUĞUNU DÜŞÜNDÜĞÜNÜZ]
- Talep: Yukarıda belirttiğim nedenlerle sözü edilen plan kararının [TALEBİNİZ] hususunda itirazımın kabulünü saygılarımla arz ederim.
- Ekler: 1) [TAPU KAYDI] 2) [PLAN PAFTASI ÖRNEĞİ] 3) [DİĞER BELGELER]
- Tarih: [TARİH]
- İmza: [AD SOYAD]
Daha fazla yardım
İlanın asıl metnini ve kaynağını ilan sayfasındaki bağlantıdan görebilirsiniz. Kesin bilgi için her zaman asıl kaynağa ve ilgili belediyeye bakın.
Son güncelleme: 15 Kasım 2026
İlçenizde ya da mahallenizde yeni bir plan askıya çıktığı gün size e-postayla haber verelim; bitişine 7 gün kala hatırlatalım.